Η θυροτηλεόραση είναι από τα πιο παλιά και πιο παρεξηγημένα πράγματα που βάζουμε σε ένα κτίριο. Παλιά ήταν ένα κουδούνι με ένα ακουστικό. Σήμερα το ίδιο μπουτόν μπορεί να στέλνει εικόνα στο κινητό σας από την άλλη άκρη της Ελλάδας. Και εκεί είναι που η θυροτηλεόραση παύει να είναι θυροτηλεόραση και γίνεται κάτι άλλο, με άλλες υποχρεώσεις.
Τι είναι
Θυροτηλεόραση είναι το σύνολο της μπουτονιέρας στην είσοδο, των μόνιτορ μέσα στα διαμερίσματα, του τροφοδοτικού και της καλωδίωσης που τα ενώνει. Το ευρωπαϊκό πρότυπο που αφορά τον εξοπλισμό είναι το EN 50486, με τίτλο «Equipment for use in audio and video door-entry systems». Προσέξτε τη λέξη equipment: το πρότυπο μιλά για τις συσκευές, όχι για τον σχεδιασμό της εγκατάστασης. Αξίζει επίσης να ξέρετε ότι το πρότυπο αυτό είναι του 2008 και κάποιοι εθνικοί οργανισμοί προτύπων έχουν ήδη αποσύρει τη δική τους έκδοση, οπότε δεν είναι σωστό να παρουσιάζεται σαν η τελευταία λέξη.
Τη δουλειά σε επίπεδο συστήματος την έχει αναλάβει μια νεότερη διεθνής σειρά, η IEC 62820, με τίτλο «Building intercom systems». Το μέρος 1-1 ξεχωρίζει δύο βαθμίδες: την Grade 1 για συστήματα εισόδου που δεν χρησιμοποιούνται για ασφάλεια, και την Grade 2 για συστήματα που χρησιμοποιούνται για ασφάλεια και έχει αυστηρότερες απαιτήσεις. Το μέρος 1-2 είναι αφιερωμένο στα συστήματα που δουλεύουν πάνω σε δίκτυο, δηλαδή στα IP. Αυτό και μόνο σας λέει κάτι χρήσιμο για την επιλογή: το IP έχει δικό του κομμάτι προτύπου, η κλασική καλωδίωση δύο αγωγών δεν έχει.
Πότε τη χρειαζόμαστε
Σε κάθε νέα οικοδομή η υποδομή είναι δεδομένη. Η ΚΥΑ οικ. 41020/819 βάζει τη θυροτηλεόραση μέσα στα Εσωτερικά Δίκτυα Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών του κτιρίου, μαζί με τα συστήματα ασφάλειας από διάρρηξη, και οι προδιαγραφές της είναι υποχρεωτικές για όλα τα κτίρια με άδεια μετά την έναρξη ισχύος της, τον Οκτώβριο του 2012. Ένα πράγμα που πολλοί δεν ξέρουν: η ίδια ΚΥΑ απαλλάσσει ρητά τη θυροτηλεόραση, το θυροτηλέφωνο και τον συναγερμό από την πιστοποίηση με ειδικά όργανα, την οποία απαιτεί για το δίκτυο δεδομένων. Δηλαδή για το LAN σας ο εγκαταστάτης οφείλει να σας παραδώσει υπογεγραμμένες μετρήσεις, για τη θυροτηλεόραση όχι.
Το κρίσιμο ερώτημα όμως δεν είναι τεχνικό. Είναι πού σταματά η θυροτηλεόραση. Η Οδηγία 1/2011 της Αρχής Προστασίας Δεδομένων δεν εφαρμόζεται στα απλά συστήματα ελέγχου εισόδου χωρίς καταγραφή, όταν ενεργοποιούνται με συγκεκριμένη ενέργεια του επισκέπτη και δεν τραβούν συνεχώς εικόνα ή ήχο. Το θυροτηλέφωνο και η θυροτηλεόραση αναφέρονται ονομαστικά σαν τα παραδείγματα. Μόλις μπει καταγραφικό, ή μόλις η κάμερα βλέπει μόνιμα την είσοδο και το κλιμακοστάσιο, η εγκατάσταση γίνεται βιντεοεπιτήρηση και αλλάζει το καθεστώς.
Τότε ισχύουν τα παρακάτω, από το άρθρο 15 της ίδιας Οδηγίας. Για κοινόχρηστους χώρους πολυκατοικίας χρειάζεται απόφαση του οργάνου που διαχειρίζεται το κτίριο, και όπου ο κανονισμός δεν προβλέπει κάτι, κοινή απόφαση των δύο τρίτων των ιδιοκτητών με μία ψήφο ανά ιδιοκτησία. Οι κάμερες δεν επιτρέπεται να ελέγχουν την πρόσβαση στα διαμερίσματα. Το κέντρο ελέγχου δεν μπαίνει μέσα σε διαμέρισμα. Τα δεδομένα κρατούνται το πολύ 48 ώρες. Και η εικόνα δεν μεταδίδεται στα επιμέρους διαμερίσματα.
Τι κερδίζουμε
Το προφανές είναι ότι βλέπετε ποιος χτυπά πριν ανοίξετε. Το λιγότερο προφανές είναι ότι μια σωστά μελετημένη θυροτηλεόραση σας κρατά έξω από σειρά υποχρεώσεων. Χωρίς καταγραφικό και με οπτικό πεδίο που σταματά στον άνθρωπο μπροστά στην πόρτα, δεν έχετε πινακίδες να αναρτήσετε, δεν έχετε χρόνο διατήρησης να μετράτε, δεν έχετε απόφαση συνιδιοκτητών να πάρετε.
Το δεύτερο κέρδος είναι στην καλωδίωση. Επειδή η θυροτηλεόραση μπαίνει στο ίδιο κουτί με τα υπόλοιπα ασθενή ρεύματα της οικοδομής, αν περάσει μαζί με το δίκτυο δεδομένων σε οργανωμένες διαδρομές, η αναβάθμιση από δύο αγωγούς σε IP αργότερα γίνεται χωρίς να ανοίξει τοίχος. Αν περάσει πρόχειρα, δεν γίνεται.
Ένα παράδειγμα
Δύο γειτονικά διαμερίσματα στην ίδια πολυκατοικία στον Πειραιά, με ακριβώς τον ίδιο εξοπλισμό: μπουτονιέρα με κάμερα στην είσοδο και μόνιτορ μέσα. Στο πρώτο, το μόνιτορ ανάβει μόνο όταν κάποιος πατήσει το κουδούνι, δεν υπάρχει καταγραφικό και η κάμερα βλέπει μόνο τον άνθρωπο μπροστά της. Αυτό είναι απλό σύστημα ελέγχου εισόδου χωρίς καταγραφή και μένει έξω από την Οδηγία 1/2011. Στο δεύτερο, ο ιδιοκτήτης πρόσθεσε καταγραφικό, γύρισε την κάμερα να πιάνει το χολ και την πρώτη ράμπα των σκαλιών, και στέλνει την εικόνα στο κινητό του. Από εκείνη τη στιγμή καταγράφει κοινόχρηστο χώρο, οπότε χάνει την εξαίρεση της οικιακής χρήσης. Χρειάζεται απόφαση δύο τρίτων, πινακίδες, και ο χρόνος διατήρησης πέφτει στις 48 ώρες. Πόσο σοβαρά το παίρνει η Αρχή φαίνεται από δύο αποφάσεις της σε παρόμοια υπόθεση: με την Απόφαση 10/2022 απαγόρευσε την επεξεργασία και ζήτησε γραπτή βεβαίωση συμμόρφωσης μέσα σε μία εβδομάδα, και με την Απόφαση 19/2023, κρίνοντας αίτηση θεραπείας, διέταξε να απεγκατασταθούν οι συσκευές μέσα σε δεκαπέντε ημέρες. Ίδια μηχανήματα, εντελώς διαφορετική κατάληξη· η διαφορά είναι το καταγραφικό και το πού φτάνει το βλέμμα της κάμερας.
Πηγές: EN 50486:2008, «Equipment for use in audio and video door-entry systems»· IEC 62820-1-1 και IEC 62820-1-2, «Building intercom systems», μέρη 1-1 και 1-2· ΚΥΑ οικ. 41020/819, ΦΕΚ Β΄ 2776/15.10.2012, άρθρο 2 παρ. 1 και Παράρτημα παρ. 3 και 8· ΑΠΔΠΧ, Οδηγία 1/2011, άρθρα 3 παρ. 2, 12 και 15· ΑΠΔΠΧ, Αποφάσεις 10/2022 και 19/2023· ΕΣΠΔ, Κατευθυντήριες γραμμές 3/2019, έκδοση 2.0, παρ. 12 και 14.
Δείτε επίσης τη σελίδα μας για τη θυροτηλεόραση.