Την καταλληλότητα των υλικών ενός συστήματος πυρανίχνευσης την κρίνετε πριν την εγκατάσταση, όχι κατά τη λειτουργία του. Το κριτήριο είναι η σειρά προτύπων EN 54.
Ένα παράδειγμα
Μια αποθήκη εξοπλίζεται με πιστοποιημένο πίνακα πυρανίχνευσης, ενώ οι ανιχνευτές και οι σειρήνες επιλέγονται φθηνότεροι, χωρίς το πιστοποιητικό EN 54 που αντιστοιχεί στον καθένα. Το σύστημα λειτουργεί κανονικά: ο πίνακας εμφανίζει τις ζώνες και ο δοκιμαστικός συναγερμός ηχεί. Στον έλεγχο όμως ζητούν τα πιστοποιητικά για κάθε υλικό χωριστά, και το πιστοποιητικό του πίνακα δεν καλύπτει τα υπόλοιπα. Η διόρθωση σημαίνει αντικατάσταση όλων των ανιχνευτών και των σειρήνων του κτιρίου, με κόστος πολλαπλάσιο από αυτό που εξοικονομήθηκε στην αρχή.
Τι είναι το EN 54
Είναι η ευρωπαϊκή σειρά προτύπων που διέπει τα συστήματα πυρανίχνευσης και συναγερμού πυρκαγιάς. Η σειρά χωρίζεται σε επιμέρους μέρη και κάθε μέρος καλύπτει διαφορετικό τύπο εξαρτήματος. Κάθε προϊόν ελέγχεται εργαστηριακά ως προς το αντίστοιχο μέρος και πιστοποιείται ξεχωριστά.
Τα μέρη που συναντώνται συχνότερα
- EN 54-2: ο πίνακας πυρανίχνευσης
- EN 54-4: το τροφοδοτικό και οι συσσωρευτές
- EN 54-5: οι θερμικοί ανιχνευτές
- EN 54-7: οι ανιχνευτές καπνού
- EN 54-10: οι ανιχνευτές φλόγας
- EN 54-11: τα κομβία χειροκίνητης αναγγελίας
- EN 54-3: οι σειρήνες
- EN 54-23: οι φωτεινοί σηματοδότες, για χώρους υψηλού θορύβου ή για άτομα με απώλεια ακοής
- EN 54-16 και EN 54-24: η κεντρική μονάδα και τα ηχεία των συστημάτων φωνητικής αναγγελίας
- EN 54-20: οι ανιχνευτές δειγματοληψίας αέρα
Συνήθης παρανόηση
Το ότι «ο πίνακας είναι EN 54» δεν τεκμηριώνει τη συμμόρφωση του συστήματος. Το πρότυπο εφαρμόζεται ανά εξάρτημα: πίνακας, ανιχνευτές, σειρήνες και τροφοδοτικό πρέπει να φέρουν πιστοποίηση στο αντίστοιχο μέρος. Ο συνδυασμός πιστοποιημένου πίνακα με μη συμβατούς ανιχνευτές δεν είναι συμμορφούμενη εγκατάσταση.
Τι να ζητήσετε
Ζητήστε τα πιστοποιητικά των υλικών και επιβεβαιώστε ότι δίπλα σε κάθε προϊόν αναγράφεται το μέρος του προτύπου. Τα έγγραφα αυτά θα σας τα ζητήσουν έτσι κι αλλιώς κατά τον έλεγχο της εγκατάστασης: από την Πυροσβεστική Υπηρεσία, από τον ασφαλιστικό φορέα ή από τον αρμόδιο ελεγκτή.
Η απαίτηση δεν είναι θέμα καλής πρακτικής. Η Πυροσβεστική Διάταξη 15/2014 ορίζει ρητά ότι «η μελέτη, σχεδίαση και εγκατάσταση των αυτόματων συστημάτων πυρανίχνευσης καθορίζεται από το πρότυπο ΕΛΟΤ EN 54», όπως κάθε φορά ισχύει.
Κρίσιμη επισήμανση
Η πυρανίχνευση δεν είναι πεδίο μείωσης κόστους. Είναι σύστημα που μπορεί να λειτουργήσει μία μόνο φορά στη διάρκεια ζωής του, και αυτή η μία φορά πρέπει να είναι εξασφαλισμένη.
Πηγές: σειρά προτύπων EN 54 (εναρμονισμένα πρότυπα CPR, Επίσημη Εφημερίδα ΕΕ)· CEN/TS 54-14 για σχεδιασμό, εγκατάσταση και συντήρηση· Πυροσβεστική Διάταξη 15/2014, άρθρο 3.